Think Playgrounds xây sân chơi trong phố miễn phí cho trẻ
VOV.VN - Gần 300 sân chơi công cộng trên khắp cả nước được vợ chồng anh Nguyễn Tiêu Quốc Đạt (Giám đốc sáng tạo doanh nghiệp xã hội Think Playgrounds - Nghĩ về sân chơi trong phố) và vợ anh là chị Chu Kim Đức xây dựng miễn phí, giúp trẻ em có không gian để vui chơi, tập luyện thể dục thể thao...
Sân chơi trong phố, rừng trong đô thị
Mỗi ngày, khi bóng chiều ngả cũng là lúc sân chơi cộng đồng Phúc Tân (phường Phúc Tân, quận Hoàn Kiếm, Thành phố Hà Nội, nay là phường Hồng Hà) nhộn nhịp nhất bởi tiếng vui chơi của trẻ em, tiếng reo hò của nhóm thanh niên chơi thể thao, tiếng trò chuyện rôm rả của người tập thể dục. Thoảng có nhóm du khách quốc tế ngang qua nơi này cũng bị thu hút bởi những cậu bé Phúc Tân bay trên đu xích.
Dắt con gái 3 tuổi dạo chơi trong sân, chị Trương Thị Duyên, tổ dân phố số 1, phường Hồng Hà, Thành phố Hà Nội bảo: “Từ ngày có sân chơi này, nhịp sống ở đây sôi động hẳn lên, cư dân hào hứng, năng ra sân chơi, rèn luyện sức khỏe. Trẻ con đi học về, cất cặp sách là chạy ngay ra đây vui chơi. Trước đây, trẻ con không có chỗ chơi. Chúng tôi muốn cho con đi chơi thì phải đến sân chơi ở chân cầu Chương Dương, cuối tuần mới có thời gian ra công viên lớn. Bây giờ có sân chơi cộng đồng ngay gần nhà thế này, mỗi ngày người lớn có chỗ đi dạo, tập thể dục thể thao, trẻ con được chạy nhảy nô đùa, chúng trở nên năng động, hoạt bát hơn”.
Sân chơi cộng đồng Phúc Tân rộng 9.000m2, bắt đầu từ dưới gầm cầu Long Biên. Anh Nguyễn Tiêu Quốc Đạt cho biết, trước khi trở thành sân chơi, nơi đây không có gì ngoài rác: Rác thải sinh hoạt, rác xây dựng, nước cống chảy lênh láng, cây dại mọc um tùm,… Tháng 11/2023, Think Playgrounds bắt đầu dọn rác, thi công sân chơi, dùng chính rác xây dựng và đất quanh đây làm vật liệu tôn nền. Nền của sân chơi cộng đồng Phúc Tân là bê tông thấm nước - công nghệ của Trường Đại học Xây dựng Hà Nội. Bởi thế, khi mưa, sân chơi không bị ngập úng bởi nước sẽ ngấm xuống đất.
“Việc thiết kế sân chơi cộng đồng phải đảm bảo nguyên tắc tổng thể là sân chơi hòa nhập, tức là mọi người, mọi lứa tuổi đều có thể sử dụng được không gian ấy theo cách mà họ muốn, kể cả nhóm yếu thế như người tai biến, người khuyết tật. Chính vì thế, đường dốc phải có tay vịn, lan dốc theo đúng độ dốc tiêu chuẩn dành cho xe lăn. Khi làm xong, chúng tôi đã tham vấn Hội Người khuyết tật quận Hoàn Kiếm, lấy ý kiến của họ để sửa chữa những điểm chưa phù hợp”, anh Đạt cho hay.
Kiến trúc sư Chu Thị Ngọc Anh, người đã tham gia làm hơn 10 sân chơi cộng đồng với đôi vợ chồng Đạt - Đức cho biết thêm, việc thiết kế sân chơi có một nguyên tắc đầu tiên lớn nhất là đảm bảo an toàn cho người sử dụng. Ngoài ra, thiết kế sân chơi phải làm sao để kích thích trí tưởng tượng của trẻ em để các bạn ấy vừa được vui chơi, nâng cao sức khỏe, vừa thúc đẩy về mặt trí tuệ, tư duy, tiếp nhận thêm kiến thức trong khi chơi, dù chỉ là thụ động.
Theo lời anh Đạt, thiết bị chơi lắp đặt tại các sân chơi cộng đồng đều được thiết kế theo định hướng từ trước phù hợp với từng sân chơi cộng đồng, từng nhóm người và làm bằng vật liệu tự nhiên, bền vững, thân thiện với môi trường, có thể tái chế như gỗ, lốp xe,… vừa giảm rác thải, góp phần bảo vệ môi trường, đồng thời chịu được khí hậu ngoài trời.
Sân chơi cộng đồng ở chân cầu Chương Dương mà chị Duyên nhắc đến được vợ chồng Đạt - Đức làm từ năm 2021. Nơi đó cũng vốn là một bãi rác. Đạt còn nhớ, trước khi bắt tay vào làm sân chơi ở đây, Think Playgrounds đã hỏi ý kiến của cư dân ở đó. Một đứa trẻ khi được hỏi đã đáp dứt khoát: “Cháu mong muốn bãi rác này biến mất”. Và đó cũng là điều Think Playgrounds muốn làm. Sau 1 năm, bãi rác thải ấy biến mất, thay vào đó là một sân chơi cộng đồng cho cư dân ở đó và lân cận.
Không hành động, trẻ em không còn sân chơi
Làm sân chơi cộng đồng, khó khăn rất nhiều, không có kinh phí, thậm chí gặp phải sự phản đối kịch liệt, nhưng Think Playground không lùi bước. Sự bền bỉ suốt 11 năm qua của đôi vợ chồng Đạt - Đức và Think Playgrounds đã mang lại kết quả là gần 300 sân chơi cộng đồng, công viên rừng trên cả nước với độ lớn nhỏ khác nhau đã được xây dựng, mang lại ý nghĩa lớn cho xã hội.
“Quyền được vui chơi của trẻ em không thể chỉ ở trên giấy, mà phải được đưa vào cuộc sống. Trong khi đó, không gian công cộng đang ngày càng ít đi. Nếu chúng ta thờ ơ, không hành động thì không gian đó rồi sẽ mất hẳn, trẻ con không còn sân chơi. Mỗi khu dân cư phải có một sân chơi - dù lớn dù nhỏ - để trẻ con được chơi mỗi ngày, mỗi lúc rảnh rỗi, chứ không phải đợi đến cuối tuần mới được bố mẹ cho đi công viên. Khi gặp lại những đứa trẻ từng chơi ở sân chơi cộng đồng, giờ đã trưởng thành, nghe các bạn ấy chia sẻ rằng sân chơi đó là một phần quan trọng với tuổi thơ của các bạn, nuôi dưỡng tâm hồn, tinh thần, gắn kết các em thì đó như suối nguồn động lực thúc đẩy tôi tiếp tục làm”, Đạt chia sẻ về lý do bao năm qua vợ chồng anh làm sân chơi cộng đồng.
Sân chơi đầu tiên mà Đạt và Đức làm là ở bãi giữa sông Hồng với kinh phí khoảng 15 - 20 triệu đồng - số tiền chỉ bằng mua một chiếc điện thoại Iphone nhưng đã mang lại lợi ích cho nhiều đứa trẻ. Câu chuyện làm sân chơi của Đức và Đạt đã truyền cảm hứng cho nhiều nơi, thay đổi cách nhìn về không gian công cộng. Nhiều cộng đồng, địa phương sau đó đã chủ động mời Think Playgrounds đến tư vấn và làm sân chơi.
“Làm sân chơi cộng đồng, điều quan trọng nhất là phải được cư dân nơi đó hiểu được sự quan trọng của không gian công cộng và ủng hộ việc mình làm. Có vậy, khi nhận sân chơi, những người sử dụng mới có ý thức quản lý và bảo vệ sân chơi, chứ không phải chỉ thụ hưởng, tiếp nhận như một món quà”, anh Đạt chia sẻ.
Trời nhá nhem tối. Những đứa trẻ chơi đu xích chạy đến chào Đạt rồi chạy về nhà. Khoảnh khắc ấy, tôi ngỡ Đạt là người ở Phúc Tân. Như hiểu được suy nghĩ của tôi, Đạt nói: “Khi làm sân chơi cộng đồng, mình phải đối thoại với người dân ở đó. Có người ủng hộ, nhưng cũng có người cạnh khóe: Bọn này lừa đảo đấy, bảo làm sân chơi nhưng rồi sẽ trở thành bãi đỗ xe. Họ tìm mọi cách để chia rẽ cộng đồng với mình. Nhưng sau vài năm không thấy bãi đỗ xe nào sinh ra thì họ tự tôn trọng, tin tưởng mình và đón nhận mình trở thành một phần của cộng đồng này”.
Chứng kiến những việc vợ chồng Đức - Đạt làm vì cộng đồng, kiến trúc sư Chu Thị Ngọc Anh bày tỏ: “Khi tiếp xúc với cộng đồng, anh Đạt, chị Đức từ tốn giải thích cho họ hiểu về ý nghĩa của không gian công cộng, tác dụng của sân chơi đối với cộng đồng. Sự hòa nhã, thân thiện của anh chị khiến mọi người ở cộng đồng đó rất yêu quý, coi như người thân trong gia đình. Cùng với làm sân chơi cộng đồng, anh chị ấy còn đang làm công viên rừng trong phố, bảo vệ môi trường, hệ sinh thái đô thị. Những việc anh chị ấy làm luôn luôn vì lợi ích xã hội”.
Chị Trần Thị Mỹ Dung ở Khu tập thể Bộ Thủy sản (phố Nguyễn Công Hoan, phường Giảng Võ, Hà Nội), nơi Đạt - Đức và các tình nguyện viên đến làm sân chơi cộng đồng vào năm 2014, chia sẻ: Từ lúc mới bắt đầu làm sân chơi, những đứa trẻ đã háo hức, sung sướng, chờ ngày sân chơi thành hình. Dựng được trò chơi nào là trẻ chơi luôn. Tôi không hình dung được có ngày khi con mình đi học về và khi học bài buổi tối xong lại được chạy ào xuống sân chơi ngay dưới nhà. Nếu không có sân chơi ấy, trẻ ở đấy học bài xong thì chỉ biết xem điện thoại, ti vi. Nhìn bọn trẻ chơi, nghe tiếng cười của bọn trẻ từ sân chơi vọng lên nhà, tôi cũng lây niềm vui.
“Tôi khâm phục vợ chồng Đức - Đạt, hơn 10 năm nay đã bền bỉ làm sân chơi cộng đồng. Lúc đầu, tôi nghĩ các bạn ấy chắc chỉ làm vui vui với nhau một vài sân chơi, nhưng rồi các bạn ấy đã đi được đường dài như thế và làm sân chơi cộng đồng trên phạm vi cả nước. Chứng kiến trẻ em ở khu vực sân chơi thân thiết với Đạt, đủ thấy Đạt thật sự quan tâm đến trẻ con, chứ không phải bàn giao xong sân chơi là thôi. Việc làm của vợ chồng Đức - Đạt đã lan tỏa, làm thay đổi cả nhận thức của chính quyền, cư dân các nơi về sân chơi cộng đồng. Phải là người có trách nhiệm với cộng đồng, có tình yêu môi trường thì mới làm được chuyện có ý nghĩa và hữu ích với cộng đồng, đặc biệt là con trẻ đến vậy”, chị Dung bày tỏ.