Người giữ thanh âm saranai ở làng Chăm Lâm Thuận
VOV.VN - Không chỉ là cầu nối giữa cấp ủy, chính quyền với đồng bào Chăm, mà ông Thông Long, ở làng Chăm Lâm Thuận, xã Hàm Thuận Bắc, tỉnh Lâm Đồng còn nổi tiếng là bậc thầy trong nghề thổi kèn saranai. Ông đã trở thành lực lượng nòng cốt, góp phần xây dựng nông thôn mới và gìn giữ bản sắc văn hoá Chăm.
Ở làng Chăm Lâm Thuận, xã Hàm Thuận Bắc, tỉnh Lâm Đồng (khu vực huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận cũ) ông Thông Long được biết đến là một nghệ nhân thổi kèn saranai có tiếng. Không chỉ vậy ông còn truyền dạy nghề cho nhiều con em trong làng, giúp người Chăm gìn giữ âm nhạc truyền thống, góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc.
Bà Thông Thị Hạnh, Trưởng Ban Công tác mặt trân thôn Lâm Thuận, xã Hàm Thuận Bắc, tỉnh Lâm Đồng cho biết, ông Long không chỉ gương mẫu đi đầu trong phát triển kinh tế, xây dựng nông thôn mới, mà còn tích cực tham gia xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị, giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của cộng đồng Chăm.
“Trước đây gia đình ông Thông Long cũng khó khăn lắm, nhưng nhờ nỗ lực nên bây giờ kinh tế gia đình cũng khá giả. Ông Long cũng giữ gìn nghề truyền thống thổi kèn saranai, và cũng dạy lại cho các con cháu thổi kèn saranai để phục vụ lễ hội trong làng. Hiện tại ông có rất nhiều học trò theo học nghề thổi kèn saranai” - bà Hạnh nói.
Dù đã bước sang cái tuổi “thất thập cổ lai hy” nhưng ông Thông Long vẫn dành hết công sức, tâm huyết cho sự phát triển của cộng đồng người Chăm ở đây.
Ngoài việc góp sức cùng Ban Điều hành thôn Lâm Thuận, xã Hàm Thuận Bắc, ông còn được bầu làm già làng, người trông coi việc tổ chức lễ hội ở đền thờ Pô Chei ở đây, góp phần gìn giữ văn hoá Chăm trong làng.
Ông Thông Long cho biết, vào dịp hè, ông thường tổ chức dạy thổi kèn saranai cho các cháu trong làng. Thanh âm của kèn saranai thoáng nghe tưởng chừng như đơn giản nhưng để hoà nhịp cùng tiếng trống ghi năng, paranưng đòi hỏi người chơi phải có kỹ năng cơ bản, nhất là việc lấy hơi trong lúc thổi.
Ông Thông Long chia sẻ, dù số người đến học chưa đếm hết đầu ngón tay nhưng ông cũng vui và truyền dạy hết mình. “Tôi cũng theo thầy học thổi kèn saranai lâu lắm rồi, nhờ có am hiểu từ trước nên học cũng nhanh. Tôi thổi kèn saranai từ đó đến giờ, sau này tôi truyền dạy lại cho lớp trẻ trong làng, con cháu trong gia đình. Tôi muốn góp phần gìn giữ văn hoá truyền thống của người Chăm mình, không để bị mai một, và cũng mong muốn con cháu sau này kế thừa và làm cho đúng với lễ nghi truyền thống của tổ tiên ngày xưa, để gìn giữ văn hoá Chăm ngày càng tốt đẹp hơn” - ông Long nói.
Hiện những người được ông chỉ dạy thổi kèn saranai đã thay thế ông phục vụ những dịp lễ hội của dân làng ở đây.
Đối với người Chăm, tiếng kèn saranai là nhạc khí thiêng, gắn kết con người với thế giới thần linh. Tiếng kèn ấy sẽ không bao giờ mất đi vì đã có những người con, những học trò của ông kế thừa và gìn giữ.
Khi tiếng kèn saranai vang lên cùng nhịp trống ghi năng, paranưng ngân lên giữa làng Chăm chính là tiếng vọng của ký ức dân tộc, nhắc chúng ta về trách nhiệm gìn giữ văn hóa truyền thống qua bao thế hệ.
Và cũng giống như ông Thông Long ở làng Chăm thôn Lâm Thuận, xã Hàm Thuận Bắc, tỉnh Lâm Đồng, các thế hệ sau sẽ tiếp tục thổi kèn saranai như thổi lên tiếng lòng của người Chăm, giữ thanh âm saranai và mong muốn về một cuộc sống bình yên và hạnh phúc.