Gần gũi, dung dị hình tượng ngựa trong tranh dân gian Việt Nam

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 1

Hình tượng ngựa được mô tả khá sinh động trên tranh, tượng dân gian Việt Nam, không chỉ giới hạn ở nơi thờ tự mà còn phổ biến trong đời sống dân gian. (Ảnh: Tranh "Mã đáo thành công").

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 2

Ngựa là một trong số những loài vật được mô tả khá sinh động trên tranh, tượng dân gian Việt Nam. Hình ảnh con ngựa còn có thể bắt gặp trong tranh Đông Hồ với các tạo hình gần gũi, mộc mạc như tranh “Giám mã”, “Mã đáo thành công”. (Ảnh: Tranh "Giám mã")

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 3

Ngựa có mặt trên tranh Đông Hồ phong phú nhất trong các dòng tranh dân gian Việt Nam. (Ảnh: Tranh "Giám mã")

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 4

Ngựa trong tạo hình tranh dân gian dân gian Đông Hồ gần gũi, vui vẻ như “Ngựa hồng” đang nhịp bước. Rộn rã vui tươi như “Đám cưới chuột”. (Ảnh: Tranh "Đám cưới chuột")

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 5

Hay thể hiện khát vọng thăng tiến như bộ tranh “Vinh quy bái tổ” đều có nét thể hiện riêng, hướng tới cảm xúc tốt đẹp và gần gũi với cuộc sống đời thường. (Ảnh: Tranh trong bộ tranh "Vinh quy bái tổ")

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 6

Tranh "Vinh quy bái tổ"

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 7

Tranh "Vinh quy bái tổ"

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 8

Ở bức tranh “Đinh Tiên Hoàng Đế”, chú ngựa chiến được khắc họa hết sức cao lớn oai hùng. Con chiến mã với bộ vó chắc khỏe đang mở to đôi mắt, đăm đăm nhìn phía trước với cái mõm hé mở và đôi cánh mũi dường như đang phập phồng.

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 9

Loại ngựa chiến ấy cũng được thấy trong tranh “Phù Đổng Thiên Vương đại phá giặc Ân”, “Quang Trung”, “Lê Thái Tổ giết giặc” hay “Trần Quốc Toản” với hình ảnh ngựa đang tung vó trên chiến trận được khắc họa đỏ rực như than hồng, toát lên một khí thế hùng dũng oai phong.

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 10

Tranh "Trần Quốc Toản"

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 11

Ở nhiều tranh thờ, ngựa hồng được thay bằng ngựa trắng hay đôi khi bằng ngựa ô. Sự thay đổi màu có những lý do tín ngưỡng nhất định. (Ảnh: Tranh "Lê Thái Tổ")

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 12

Giống như trong tranh Đông Hồ, hình tượng ngựa trong dòng tranh dân gian khác như tranh Hàng Trống, tranh Kim Hoàng hay tranh Làng Sình cũng có hình tượng ngựa nhưng không đa dạng như trong dòng tranh Đồng Hồ. (Ảnh: Ngựa trong tranh Hàng Trống)

gan gui, dung di hinh tuong ngua trong tranh dan gian viet nam hinh anh 13

Tuy nhiên, các mẫu tạo hình ngựa trong các dòng tranh này cũng mang nét gần gũi với đời sống con người với những bức tranh thờ gắn với yếu tố tâm linh, tín ngưỡng hướng tới những điều tốt đẹp. (Ảnh: Ngựa trong tranh Kim Hoàng)