Chàng trai trẻ người Khmer với niềm đam mê chế tác mặt nạ múa chằn
VOV.VN - Xuất phát từ nhu cầu ngày càng cao của múa Rô Băm cổ điển trong các lễ hội ở phum sóc và chùa chiền, cùng với niềm đam mê mãnh liệt dành cho nghệ thuật truyền thống của dân tộc, anh Kim Liêu Duôl (phường Mỹ Xuyên, thành phố Cần Thơ) đã tự học hỏi để chế tác thành công nhiều mặt nạ múa chằn độc đáo.
Trong văn hóa Khmer, nhân vật chằn xuất hiện nhiều nhất trong sân khấu Dù kê và múa cổ điển Rô Băm. Đối với Dù kê, gương mặt chằn do diễn viên tự vẽ bằng màu mực thay cho son phấn. Còn trong nghệ thuật Rô Băm, nghệ sĩ phải sử dụng mão và mặt nạ theo những quy ước riêng, thể hiện rõ tính cách của từng loại chằn.
Từ nhỏ, anh Kim Liêu Duôl đã ấp ủ niềm đam mê với nghệ thuật chế tác mặt nạ chằn. Để biến ước mơ thành hiện thực, anh không ngừng tìm tòi, học hỏi cách làm từ nhiều nguồn khác nhau. Anh Duôl chia sẻ, ban đầu chỉ làm những mẫu đơn giản, nhưng càng làm càng thấy say mê. Từ đó, anh dành nhiều thời gian hơn để nghiên cứu, chế tác ra nhiều loại mặt nạ khác nhau với đường nét uyển chuyển, công phu, tinh xảo, mang đậm bản sắc văn hóa nghệ thuật của dân tộc Khmer.
“Từ nhỏ bản thân tôi đã đam mê với mặt nạ. Tôi thường đi xem người ta múa, rồi về bắt đầu học làm mặt nạ theo những mẫu mặt nạ múa đó. Đó chính là niềm đam mê của tôi”, anh Kim Liêu Duôl nói.
Để hoàn thiện một chiếc mặt nạ múa chằn đẹp và đạt yêu cầu, người làm phải bỏ ra rất nhiều thời gian, công sức và tâm huyết. Đặc biệt, người thợ cần có năng khiếu về nghệ thuật tạo hình và sự tỉ mỉ trong từng công đoạn. Theo anh Duôl, quy trình làm mặt nạ bắt đầu từ việc khắc khuôn, đắp giấy, phơi khô, sơn màu, sau đó mới thực hiện các họa tiết trang trí.
Chia sẻ về quá trình học làm mão, mặt nạ chằn, anh Kim Liêu Duôl cho biết: “Khi mới học làm mặt nạ, tôi học theo các chú, các bác đi trước, sau đó học thêm trên Internet từng bước một. Ban đầu rất khó, hoa văn họa tiết chưa đẹp, nhưng tôi cố gắng từng ngày mới đạt được như bây giờ”.
Việc chế tác mặt nạ múa chằn không chỉ là niềm đam mê mà còn là công việc mang nhiều ý nghĩa, giúp anh Kim Liêu Duôl truyền tải giá trị văn hóa dân tộc đến với cộng đồng. Từ đó, anh nảy ra ý tưởng làm mặt nạ thu nhỏ để trưng bày hoặc làm quà lưu niệm, và đã cho ra đời những sản phẩm hết sức ấn tượng.
Dần dần, nghề làm mặt nạ chằn trở thành nguồn thu nhập thêm cho anh khi sản phẩm được nhiều khách hàng yêu thích. Anh Kim Liêu Duôl cho biết: “Tôi làm sản phẩm này cũng được nhiều người yêu thích. Mặc dù chưa hoàn hảo, nhưng vẫn có nhiều anh, nhiều chú ủng hộ. Giá mỗi chiếc mặt nạ dao động từ hơn 2 triệu đến 3 triệu đồng”.
Trong những năm gần đây, khi đời sống kinh tế ngày càng phát triển, các loại hình nghệ thuật truyền thống của đồng bào dân tộc nhận được sự quan tâm lớn từ cộng đồng. Nghệ thuật múa chằn của người Khmer cũng ngày càng thu hút đông đảo khán giả. Không chỉ phục vụ trong các lễ hội lớn ở chùa và phum sóc, múa chằn còn có xu hướng phát triển để phục vụ du lịch văn hóa.
Chính điều đó đã mở ra thêm thị trường tiêu thụ cho nghề chế tác mặt nạ, tiếp thêm động lực cho những người đam mê như anh Kim Liêu Duôl gắn bó lâu dài với nghề, sáng tạo ra nhiều sản phẩm mới mẻ, hấp dẫn và mang đậm giá trị văn hóa truyền thống.
Người phụ nữ Khmer "hồi sinh" làng nghề trăm năm ở Cần Thơ
VOV.VN - Chứng kiến làng nghề đan đát Phú Tân (nay là xã Thuận Hòa, thành phố Cần Thơ) từng vang bóng đang dần mai một, chị Trương Thị Bạch Thủy, người Khmer chọn cho mình một con đường đầy thử thách: khơi dậy nghề mây tre đan, nâng tầm giá trị cây tre, đưa sản phẩm truyền thống vươn xa.
