Minh bạch thị trường, bảo vệ người tiêu dùng trước vấn nạn hàng giả
VOV.VN - Trong bối cảnh thương mại điện tử và hệ thống phân phối phát triển mạnh mẽ, người tiêu dùng Việt Nam ngày càng có nhiều lựa chọn hơn trong mua sắm. Tuy nhiên, đi kèm với đó là những hệ lụy đáng lo ngại: tình trạng hàng giả, hàng kém chất lượng vẫn diễn biến phức tạp, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe người dân.
Hàng giả – mối nguy tiềm ẩn trong nền kinh tế hiện đại
Thực tế cho thấy, cùng với sự bùng nổ của kinh doanh trực tuyến, các đối tượng sản xuất và buôn bán hàng giả ngày càng sử dụng thủ đoạn tinh vi hơn, từ làm nhái bao bì, tem mác đến sao chép thiết kế y hệt sản phẩm thật. Không ít sản phẩm chỉ được phát hiện khi đã gây hậu quả cho người dùng – đặc biệt trong lĩnh vực thực phẩm, mỹ phẩm và dược phẩm.
Một vụ việc điển hình là vụ triệt phá xưởng sản xuất của Công ty TNHH Famimoto Việt Nam tại xã Thụy Vân, TP. Việt Trì (Phú Thọ). Cơ quan công an phát hiện và tạm giữ hơn 71.000 lít dầu ăn, 40 tấn mì chính, 22 tấn hạt nêm, 9 tấn bột canh – tất cả đều là hàng giả, không đảm bảo chất lượng. Hàng trăm tấn sản phẩm giả đã được đưa ra thị trường, tiềm ẩn nguy cơ nghiêm trọng đối với sức khỏe cộng đồng.
Không chỉ dừng ở sản phẩm truyền thống, tình trạng buôn bán hàng giả còn tràn lan trên các nền tảng thương mại điện tử và mạng xã hội như Facebook, Zalo, TikTok hay Shopee. Nhiều đối tượng lợi dụng hình thức livestream để quảng bá và tiêu thụ hàng kém chất lượng, không rõ nguồn gốc. Người tiêu dùng từng mua mỹ phẩm qua mạng được giới thiệu là hàng nhập khẩu chính hãng. Nhưng khi nhận hàng, sản phẩm không nhãn mác, không hạn sử dụng, chất lượng rất kém. Dùng thì sợ hại da, mà bỏ thì tiếc tiền.
Theo các chuyên gia, nguyên nhân khiến hàng giả vẫn tồn tại dai dẳng là do thói quen tiêu dùng thiếu cảnh giác, tâm lý “ham rẻ” của một bộ phận người dân, cùng với đó là những kẽ hở trong hành lang pháp lý và khó khăn trong quản lý thương mại điện tử, nơi giao dịch diễn ra nhanh, ẩn danh và khó truy xuất nguồn gốc.
Đồng bộ giải pháp, siết chặt quản lý thị trường
Trước thực trạng này, các lực lượng chức năng tỉnh Phú Thọ đã triển khai nhiều biện pháp mạnh nhằm kiểm soát thị trường, ngăn chặn hàng hóa vi phạm, tạo môi trường kinh doanh công bằng và minh bạch.
Theo thống kê của Cục Quản lý thị trường tỉnh Phú Thọ, từ năm 2020 đến hết tháng 8/2025, lực lượng chức năng đã kiểm tra gần 9.000 vụ việc, phát hiện hơn 6.000 vụ vi phạm, xử phạt và nộp ngân sách nhà nước hơn 20 tỷ đồng. Song song, ngành Y tế đã kiểm tra 53 cuộc, xử lý 25 tổ chức, cá nhân vi phạm với tổng số tiền hơn 100 triệu đồng; ngành Nông nghiệp cũng thực hiện 21 cuộc kiểm tra liên ngành, xử lý nhiều cơ sở không đảm bảo an toàn thực phẩm.
Triển khai Chỉ thị của Ban Bí thư – tạo chuyển biến thực chất
Ở tầm vĩ mô, ngày 22/1/2019, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành Chỉ thị số 30-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng và trách nhiệm quản lý của Nhà nước đối với công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Chỉ thị khẳng định đây là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên và lâu dài, yêu cầu các cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và đoàn thể tập trung triển khai sáu nhóm giải pháp trọng tâm:
Tăng cường sự lãnh đạo, giám sát của tổ chức đảng;
Hoàn thiện khuôn khổ pháp lý và nâng cao năng lực thực thi;
Đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục, phổ biến pháp luật;
Tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm vi phạm;
Phát huy vai trò, trách nhiệm của doanh nghiệp và tổ chức xã hội;
Chủ động hội nhập quốc tế trong bảo vệ người tiêu dùng.
Việc thực hiện đồng bộ Chỉ thị không chỉ giúp siết chặt quản lý hàng hóa, ngăn chặn hàng giả, hàng nhái, mà còn hướng tới xây dựng văn hóa tiêu dùng an toàn, lành mạnh, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân vào hệ thống chính trị và doanh nghiệp chân chính.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia, để cuộc chiến chống hàng giả đạt hiệu quả bền vững, người tiêu dùng phải đóng vai trò trung tâm. Cần chủ động tìm hiểu thông tin, lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, kiểm tra tem, nhãn mác, và sẵn sàng tố giác vi phạm tới cơ quan chức năng.
Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng không chỉ là nhiệm vụ của Nhà nước, mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Khi người tiêu dùng tỉnh táo, doanh nghiệp làm ăn chân chính được khuyến khích, và hành vi gian lận bị xử lý nghiêm minh, thị trường sẽ minh bạch, lành mạnh và bền vững hơn – đúng với mục tiêu mà Chỉ thị của Ban Bí thư đã đặt ra.
Doanh nghiệp vì người tiêu dùng - Hành trình kiến tạo niềm tin và phát triển
VOV.VN - Niềm tin của người tiêu dùng không chỉ được xây dựng từ chất lượng sản phẩm hay giá cả cạnh tranh, mà còn đến từ cách doanh nghiệp tôn trọng, lắng nghe và bảo vệ quyền lợi. Đề án “Doanh nghiệp vì người tiêu dùng” giai đoạn 2021–2025, nhằm hình thành một chuẩn mực mới về văn hóa kinh doanh có trách nhiệm.
