Iran tuyên bố muốn đạt được một "thỏa thuận toàn diện" với Mỹ

VOV.VN - Ngoại trưởng Iran ngày 6/5 khẳng định Tehran chỉ chấp nhận “một thỏa thuận công bằng và toàn diện” trong các cuộc đàm phán với Mỹ nhằm chấm dứt xung đột tại Trung Đông.

Phát biểu tại Bắc Kinh sau cuộc gặp với Ủy viên Quốc vụ, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị, Ngoại trưởng Abbas Araqchi nhấn mạnh Iran sẽ “nỗ lực tối đa để bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp” trong đàm phán, đồng thời khẳng định lập trường kiên định chỉ chấp nhận một thỏa thuận “công bằng và toàn diện”.

Ông Araqchi không trực tiếp đề cập tới đề xuất của ông Trump về việc tạm dừng chiến dịch hộ tống tàu qua eo biển Hormuz – động thái được Washington coi là đòn bẩy nhằm thúc đẩy việc đạt thỏa thuận.

Eo biển Hormuz gần như bị tê liệt kể từ khi xung đột bùng phát hôm 28/2, sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran, làm gián đoạn khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu và đẩy thế giới vào nguy cơ khủng hoảng năng lượng.

iran tuyen bo muon dat duoc mot thoa thuan toan dien voi my hinh anh 1 — Ảnh minh họa: Reuters

Trên mạng xã hội, Tổng thống Trump cho biết hai bên đã thống nhất dù các lệnh trừng phạt vẫn được duy trì, “Dự án Tự do” sẽ tạm thời đình chỉ để tạo dư địa cho việc hoàn tất và ký kết thỏa thuận.

Diễn biến này lập tức tác động tới thị trường năng lượng. Giá dầu Brent kỳ hạn giảm 1,2% xuống còn 108,60 USD/thùng, sau khi đã mất 4% trong phiên trước đó; trong khi dầu WTI của Mỹ cũng giảm 1,2% xuống 101,06 USD/thùng, nối tiếp mức giảm 3,9% một ngày trước.

Hiện Nhà Trắng chưa đưa ra bình luận chính thức về tiến triển của các cuộc đàm phán.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cùng nhiều quan chức cấp cao khẳng định Washington không thể để Iran kiểm soát hoạt động hàng hải qua Eo biển Hormuz.

Tehran trên thực tế đã siết chặt tuyến đường huyết mạch này bằng cách đe dọa triển khai thủy lôi, máy bay không người lái, tên lửa và tàu tấn công nhanh. Đáp lại, Mỹ tiến hành phong tỏa các cảng của Iran và thiết lập các hành lang hàng hải có hộ tống cho tàu thương mại. Quân đội Mỹ cũng thông báo đã phá hủy một số tàu nhỏ, tên lửa hành trình và UAV của Iran.

Dù vậy, thỏa thuận ngừng bắn mong manh đạt được cách đây 1 tháng vẫn đang được duy trì. Cuộc xung đột đã lan rộng từ Iran sang Lebanon và khu vực Vùng Vịnh, gây tổn thất nặng nề về nhân mạng cũng như tạo áp lực lớn lên nền kinh tế toàn cầu. Người đứng đầu Quỹ Tiền tệ Quốc tế cảnh báo ngay cả khi giao tranh chấm dứt ngay lập tức, thế giới cũng cần từ 3 đến 4 tháng để khắc phục hậu quả.

Phát biểu tại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump cho rằng năng lực quân sự của Iran đã suy yếu đáng kể và Tehran thực chất muốn hòa bình, bất chấp các tuyên bố cứng rắn. Trên nền tảng Truth Social, ông nhấn mạnh đã có “tiến triển đáng kể” hướng tới một thỏa thuận toàn diện với phía Iran.

Xung đột cũng tạo sức ép chính trị đáng kể lên chính quyền Tổng thống Trump trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, khi giá năng lượng leo thang ảnh hưởng trực tiếp tới quyết định của cử tri. Washington cho rằng các cuộc tấn công nhằm loại bỏ mối đe dọa từ chương trình hạt nhân, tên lửa đạn đạo và mạng lưới lực lượng ủy nhiệm của Iran, bao gồm Hamas và Hezbollah.

Trong khi đó, Iran bác bỏ các cáo buộc từ phía Mỹ, coi đây là hành vi vi phạm chủ quyền, đồng thời khẳng định quyền phát triển công nghệ hạt nhân vì mục đích hòa bình theo Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân.

Cho đến nay, các nỗ lực ngoại giao vẫn chưa tạo được bước đột phá. Dù hai bên từng tiến hành một vòng đàm phán tại Pakistan, các kế hoạch cho những cuộc gặp tiếp theo đều chưa thể triển khai.