Nga và Ukraine triệt hạ cơ sở sản xuất UAV của nhau, diệt drone từ “trứng nước”

Kể từ khi máy bay không người lái (UAV) trở thành đặc điểm nổi bật của chiến trường hiện đại, cả Nga và Ukraine đều đã triển khai một loạt các hệ thống chống UAV. Tuy nhiên, các hệ thống phòng thủ chống UAV này vốn dĩ mang tính phản ứng. Chúng khai thác các lỗ hổng cụ thể trong công nghệ máy bay không người lái, đòi hỏi phải cập nhật liên tục và chỉ có hiệu quả một phần, với nhiều UAV vẫn tiếp cận được mục tiêu.

Trước thực tế đó, cả Nga và Ukraine đang chuyển sang cách tiếp cận chủ động hơn, đó là tiến hành các cuộc tập kích sâu vào các cơ sở sản xuất UAV của đối phương, theo Forbes. Các cuộc tấn công này đã gia tăng trong những tháng gần đây, khi cả hai bên cố gắng chống lại máy bay không người lái của đối phương trước khi chúng được chế tạo.

Đòn đánh của Ukraine vào cơ sở hạ tầng UAV Nga

Trong những tháng qua, Ukraine đã tăng cường chiến dịch tấn công tầm xa nhằm vào cơ sở hạ tầng sản xuất UAV của Nga. Một trong những cuộc tấn công nổi bật nhất xảy ra vào ngày 19/4/2026, khi lực lượng Ukraine tấn công cơ sở Atlant Aero ở Taganrog, tỉnh Rostov, bằng tên lửa hành trình Neptune. Nhà máy này sản xuất UAV trinh sát - tấn công Molniya thường được sử dụng và các linh kiện cho loại UAV Orion lớn hơn. Hình ảnh vệ tinh được công bố sau đó cho thấy thiệt hại nặng nề đối với các tòa nhà sản xuất và khu vực hậu cần. Cơ sở này sau đó đã bị nhắm mục tiêu nhiều lần trong những tuần tiếp theo.

Các cuộc tấn công vào cơ sở Atlant Aero là một phần trong chiến dịch rộng lớn hơn chống lại mạng lưới sản xuất UAV của Nga. Cuối tháng 4, lực lượng Ukraine đã nhắm mục tiêu vào Trung tâm Mục đích đặc biệt BARS-Sarmat ở tỉnh Zaporizhzhia, một cơ sở tham gia phát triển máy bay không người lái, hệ thống robot và công nghệ tác chiến điện tử. Cũng đã có nhiều cuộc tấn công liên tiếp vào nhà máy Progress, nằm ở tỉnh Tambov. Cơ sở này sản xuất cảm biến và thiết bị điện tử được sử dụng trong các máy bay không người lái tiên tiến của Nga. Ngoài ra, nhiều cuộc tấn công của Ukraine đã nhắm mục tiêu vào Đặc khu kinh tế Alabuga ở Tatarstan hồi tháng 4 và đầu tháng 5/2026, nơi Nga lắp ráp các UAV kiểu Shahed được sử dụng rộng rãi trong các cuộc tấn công Ukraine. Các báo cáo đã phản ánh thiệt hại đối với các khu vực sản xuất và lắp ráp.

Ukraine cũng đang mở rộng chiến dịch này ra ngoài các nhà máy lắp ráp UAV để nhắm mục tiêu vào các công nghệ hỗ trợ và chuỗi cung ứng then chốt. Vào ngày 5/5/2026, tên lửa và máy bay không người lái của Ukraine đã tấn công nhà máy VNIIR-Progress gần Cheboksary thuộc Cộng hòa Chuvash của Nga. Cơ sở này sản xuất các ăng-ten và bộ thu điều hướng được sử dụng trong một số hệ thống UAV của Nga. Cụ thể, nhà máy này sản xuất các mô-đun điều hướng Kometa được sử dụng rộng rãi trong các máy bay không người lái kiểu Shahed và bom lượn để chống lại việc giả mạo GPS và gây nhiễu sóng tác chiến điện tử. Các báo cáo của Ukraine và Nga chỉ ra rằng cuộc tấn công đã gây ra hỏa hoạn và thiệt hại đáng kể cho cơ sở này.

Cuộc tập kích VNIIR-Progress minh họa một cách tiếp cận mạnh mẽ hơn đối với tác chiến chống máy bay không người lái. Thay vì liên tục cải thiện các kỹ thuật giả mạo GPS, Ukraine đã nhắm mục tiêu vào nguồn sản xuất của chính các chip Kometa. Bằng cách làm suy yếu khả năng của Nga sản xuất các mô-đun này, Ukraine có thể tăng hiệu quả của các hệ thống tác chiến điện tử hiện có của mình.

Nga oanh tạc cơ sở hạ tầng UAV Ukraine

Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố trên kênh Telegram của mình rằng từ ngày 25/4 đến ngày 1/5, họ đã tiến hành 6 cuộc tấn công tầm xa nhằm vào các mục tiêu của Ukraine. Bài đăng tải này nhấn mạnh rõ rằng một số cuộc tấn công này nhắm vào “các khu vực lắp ráp, lưu trữ và phóng UAV tấn công”. Những thông tin tương tự đã xuất hiện trong các bản tóm tắt hàng tuần của họ trong vài tháng qua, cho thấy Nga ngày càng ưu tiên nhắm bắn hệ sinh thái UAV của Ukraine.

Nga đặc biệt nhắm mục tiêu vào các cơ sở liên quan đến UAV tấn công tầm xa. Trong những tháng qua, Nga đã tiến hành một số cuộc tấn công nhằm vào các cơ sở xung quanh Kiev liên quan đến việc sản xuất máy bay không người lái tầm xa Liutyi. Những UAV này đã được sử dụng rộng rãi trong các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ và các địa điểm công nghiệp quân sự của Nga, khiến cơ sở sản xuất chúng trở thành mục tiêu ưu tiên cao. Các cuộc tấn công của Nga cũng được cho là đã nhắm mục tiêu vào các xưởng tham gia lắp ráp và chỉnh sửa máy bay không người lái tấn công FPV (góc nhìn thứ nhất) - loại máy bay mà Ukraine sử dụng rộng rãi dọc theo tiền tuyến.

Tương tự như Ukraine, Nga đang nhắm mục tiêu vào các cơ sở của Ukraine sản xuất các linh kiện chính cho máy bay không người lái. Nga đã liên tiếp tấn công các khu công nghiệp ở Kharkov và Dnipro có liên kết với cơ sở công nghiệp quốc phòng của Ukraine, bao gồm các cơ sở được cho là có liên quan đến các công nghệ hỗ trợ UAV như hệ thống liên lạc, bộ phận dẫn đường và hỗ trợ tác chiến điện tử. Những cuộc tấn công này, cùng với các cuộc tấn công khác trên khắp Ukraine, phản ánh nỗ lực rộng lớn hơn nhằm làm gián đoạn chuỗi cung ứng cho phép vận hành UAV trên quy mô lớn.

Quân chủng vũ trụ Mỹ đang theo dõi Iran sát sao như thế nào?

VOV.VN - Lực lượng vũ trụ thuộc quân đội Mỹ thường xuyên theo dõi khoảng 40.000 vật thể trong không gian. Quân chủng này cũng có khả năng quan sát các mục tiêu trên mặt đất. Và Iran là một mục tiêu hàng đầu của họ.

Vì sao gia tăng các cuộc tấn công cơ sở sản xuất UAV?

Tình trạng này xuất phát từ những thách thức mà cả hai bên đang phải đối diện trong việc đối phó UAV của đối phương. Ngày càng nhiều UAV của Nga xuyên thủng được hệ thống phòng thủ của Ukraine khi chúng được trang bị các thiết bị điện tử tiên tiến hơn, nặng lực xử lý mạnh hơn và khả năng tự động cao hơn. Thách thức đối với Nga tuy khác biệt nhưng cũng cản trở họ không kém. Nước này thiếu khả năng “phủ sóng” phòng không đầy đủ cho một loạt các địa điểm quân sự và công nghiệp phân tán trên khắp lãnh thổ của mình. Mặc dù một số địa điểm này có thể có hệ thống gây nhiễu UAV, nhưng hiệu quả của chúng đang giảm dần khi gặp phải sự thích ứng của Ukraine, bao gồm cả việc sử dụng hệ thống liên lạc dựa trên Starlink.

Một yếu tố thúc đẩy thứ hai là những cải thiện nhanh chóng về khả năng của UAV ở cả hai phía, đặc biệt là về tầm bắn và độ chính xác. Ukraine đã đều đặn mở rộng tầm bay của UAV tấn công, tung vào chiến trường các hệ thống UAV như Liutyi và các biến thể UJ-22 được sửa đổi, với khả năng tấn công các mục tiêu cách xa hàng trăm kilomet bên trong lãnh thổ Nga. Các hoạt động gần đây được cho là đã vươn tới tận Tatarstan, cách lãnh thổ Ukraine hơn 1.000km. Đồng thời, máy bay không người lái kiểu Shahed của Nga đã được cải tiến với hệ thống điều đường tốt hơn, tốc độ nhanh hơn, khả năng phối hợp giữa các hệ thống và khả năng chống chịu tốt hơn trước tác chiến điện tử của đối phương. Một số biến thể cũng có thể bao gồm khả năng điều khiển của trắc thủ trong giai đoạn cuối, cho phép thực hiện các cuộc tấn công chính xác hơn.

Những cải tiến này được củng cố bằng hoạt động tình báo ngày càng hiệu quả ở cả hai bên. Nga duy trì một bộ máy tình báo lớn và có năng lực, bao gồm cả các tài sản trong vũ trụ với khả năng chụp ảnh mạnh mẽ. Trong khi đó, Ukraine đã phát triển một hệ thống tình báo thích nghi cao của riêng mình và (theo tuyên bố của Nga) nhận được sự hỗ trợ đáng kể từ bên ngoài. Trong hơn 4 năm chiến tranh vừa qua, cả hai bên đã xây dựng được kiến ​​thức chi tiết về các mục tiêu thông qua mẫu phân tích thực, hình ảnh vệ tinh và các nguồn tin con người. Điều này đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho xác định các cơ sở sản xuất UAV, cơ sở hạ tầng hỗ trợ và các điểm yếu chính của đối thủ.

Lập trường của Tổng thống Putin khi tuyên bố xung đột Ukraine sắp chấm dứt

VOV.VN - Giới truyền thông hiện đang có nhiều đồn đoán xung quanh bình luận gần đây của Tổng thống Nga Vladimir Putin rằng xung đột vũ trang Nga - Ukraine sắp bước vào hồi kết thúc.

Hệ quả của những cuộc tấn công này lên xung đột Nga - Ukraine

Các cuộc tấn công vào các cơ sở sản xuất máy bay không người lái và cơ sở hạ tầng hỗ trợ sẽ gây ra những ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của các bên tham chiến. Cả Nga và Ukraine đều không có kho dự trữ lớn các loại UAV này, thường tiêu dùng hết chúng ngay sau khi sản xuất. Do đó, sự gián đoạn tại các địa điểm sản xuất làm giảm số lượng UAV có sẵn để sử dụng, từ đó hạn chế quy mô và tần suất các cuộc tấn công. Trong khi đó, các cuộc tập kích bằng UAV với quy mô nhỏ hơn và tần suất ít hơn sẽ dễ bị hệ thống phòng không đối phương vô hiệu hóa.

Tuy nhiên, những ảnh hưởng này không mang tính quyết định, vì cả Nga và Ukraine đều đã xây dựng được các chuỗi cung ứng tương đối bền vững. Việc sản xuất được phân tán ra nhiều địa điểm, và các cơ sở bị hư hại có thể được sửa chữa nhanh chóng. Cả hai bên cũng duy trì mối quan hệ với các đối tác bên ngoài để cung cấp các linh kiện quan trọng. Kết quả là, sản xuất sẽ phục hồi theo thời gian, hạn chế tác động lâu dài của những cuộc tấn công riêng lẻ.

Động lực này phản ánh cách tiếp cận “tấn công mạng lưới” từng được lực lượng Liên minh sử dụng trong Cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu, để chống lại các thiết bị nổ tự chế. Ngoài việc giảm thiểu các mối đe dọa riêng lẻ, Liên quân đó đã nhắm mục tiêu vào các mạng lưới chịu trách nhiệm sản xuất và triển khai chúng. Theo thời gian, điều này đã làm giảm nhưng không loại bỏ được mối đe dọa. Cách tiếp cận hiện đang được Nga và Ukraine sử dụng phản ánh một logic tương tự. Kết hợp với các biện pháp phòng không và chống UAV hiện có, các cuộc tập kích sâu vào các cơ sở sản xuất UAV sẽ làm giảm nhưng không xóa bỏ hoàn toàn mối đe dọa do UAV đối phương gây ra.

Xem thêm:

>> Mức độ lợi hại và bí ẩn trong chiến lược UAV của Ukraine đối với Nga

>> Ukraine tìm cách hủy diệt hạ tầng vận chuyển dầu của Nga?

>> Ukraine tuyên bố tấn công trúng kho dầu Nga trên Biển Đen ở Tuapse