Ba kinh tế gia Mokyr, Aghion và Howitt đoạt Nobel Kinh tế 2025
VOV.VN - Chiều nay (13/10), Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển công bố Giải Nobel Kinh tế năm 2025 thuộc về ba nhà kinh tế học, trong đó 2 nhà khoa học người Mỹ là Joel Mokyr và Peter Howitt cùng một nhà khoa học người Anh là Philippe Aghion vì đã giải thích được sự tăng trưởng kinh tế nhờ đổi mới sáng tạo.
Công trình của 3 nhà kinh tế cho thấy, các công nghệ mới có thể thúc đẩy tăng trưởng dài hạn, thông qua việc phân tích vai trò của các thể chế trong quá trình hình thành và phát triển thịnh vượng của xã hội.
Phát biểu tại lễ công bố, thành viên Ủy ban Giải thưởng Kinh tế John Hassler nhấn mạnh: “Công trình của những người đoạt giải cho thấy tăng trưởng kinh tế không thể được coi là điều hiển nhiên. Chúng ta cần duy trì các cơ chế của sự phá hủy sáng tạo, nếu không, xã hội sẽ rơi vào trì trệ”.
Trong hai thế kỷ qua, thế giới lần đầu tiên chứng kiến tăng trưởng kinh tế bền vững, giúp hàng tỷ người thoát nghèo và đặt nền móng cho sự thịnh vượng toàn cầu. Những người đoạt giải năm nay đã lý giải cách đổi mới sáng tạo trở thành động lực cho tiến bộ kinh tế, đồng thời chỉ ra rằng, công nghệ phát triển nhanh chóng không chỉ tạo ra sản phẩm và phương thức sản xuất mới mà còn thay thế liên tục cái cũ, tạo nên chu kỳ phá hủy - sáng tạo không ngừng.
Nhà khoa học Joel Mokyr sử dụng các nguồn tư liệu lịch sử để lý giải vì sao tăng trưởng bền vững trở thành chuẩn mực. Ông chỉ ra rằng, để đổi mới có thể tiếp nối, con người không chỉ cần biết “cái gì hiệu quả” mà còn cần hiểu “vì sao nó hiệu quả”, điều trước đây thường bị thiếu vắng.
Trong khi đó, Philippe Aghion và Peter Howitt đã xây dựng mô hình toán học về “sự phá hủy sáng tạo” từ năm 1992, mô tả việc mỗi công nghệ mới ra đời sẽ khiến công nghệ cũ trở nên lỗi thời. Theo họ, đổi mới luôn mang tính “sáng tạo” nhưng đồng thời cũng “phá hủy”, bởi nó làm thay đổi cán cân cạnh tranh trên thị trường.
Giải Nobel Kinh tế là giải thưởng cuối cùng được công bố trong mùa Nobel năm nay. Lễ trao giải sẽ diễn ra vào ngày 10/12 tới tại Stockholm (Thụy Điển) và Oslo (Na Uy).
Từ năm 1969 đến nay, Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển đã trao tổng cộng 56 giải Nobel Kinh tế. Người trẻ nhất từng nhận giải là nhà kinh tế người Pháp Esther Duflo (Nobel 2019, 46 tuổi), còn người cao tuổi nhất là Leonid Hurwicz (Mỹ), được vinh danh năm 2007 khi đã 90 tuổi.
Nobel Kinh tế 2023 vinh danh giáo sư người Mỹ nghiên cứu về vai trò của nữ giới
VOV.VN - Giải Nobel Kinh tế 2023 vừa được trao cho bà Claudia Goldin, giáo sư người Mỹ, đồng thời là chuyên gia về lịch sử lao động và kinh tế, nhờ nghiên cứu về phụ nữ và thị trường lao động. Đây là giải Nobel thứ sáu được trao, khép lại mùa giải Nobel năm nay.
