Rau sâm đất có tốt như lời đồn?
VOV.VN - Sâm đất là thảo dược dân gian quen thuộc, vừa dùng làm rau ăn hàng ngày, vừa được xem là vị thuốc có lợi cho sức khỏe. Theo y học cổ truyền, sâm đất có tính bình, vị ngọt, hỗ trợ tiêu hóa, giảm đau và tăng cường chức năng thận, tim mạch.
Đặc điểm của cây sâm đất
Sâm đất thuộc họ rau sam. Trong dân gian, cây còn được gọi với nhiều tên khác như sâm mồng tơi, sâm thảo hay đông dương sâm. Thành phần của sâm đất chứa pectin cùng nhiều hoạt chất có lợi cho sức khỏe. Nhiều gia đình sử dụng sâm đất như một loại rau xanh trong bữa ăn hàng ngày. Phần củ còn được dùng làm thuốc bổ, trong khi hoa có hình dáng đẹp nên cây cũng được trồng làm cảnh.
Sâm đất ưa đất ẩm, chịu nắng tốt, dễ trồng và có thể thu hoạch quanh năm. Ngoài việc sử dụng tươi, cây còn được phơi khô để bảo quản, dùng dần làm thuốc.
Công dụng đối với sức khỏe
Không chỉ là thực phẩm, sâm đất còn được đánh giá là thảo dược có giá trị. Khi sử dụng đúng cách, loại cây này mang lại nhiều lợi ích như: giảm mệt mỏi, hỗ trợ điều trị ho và hen suyễn, cải thiện chức năng tiêu hóa, nhuận tràng, giúp giảm táo bón và trĩ. Ngoài ra, sâm đất còn có tác dụng làm mát gan, hỗ trợ kiểm soát huyết áp, tốt cho tim mạch và thận, giúp giảm viêm, giảm sưng và hỗ trợ điều trị các bệnh xương khớp.
Một số bài thuốc dân gian và lưu ý khi dùng
Trong dân gian, sâm đất được sử dụng trong nhiều bài thuốc đơn giản:
Bồi bổ cơ thể: Người suy nhược, ra nhiều mồ hôi hoặc huyết áp tăng cao có thể dùng lá sâm đất tươi hoặc khô nấu nước uống hằng ngày để cải thiện thể trạng.
Giảm đau, tiêu viêm: Dùng lá, rễ và củ sâm đất sắc nước uống giúp giảm đau nhức, đặc biệt là các chứng đau sưng khớp.
Làm mát gan: Lá sâm đất có thể nấu canh ăn thường xuyên; phần củ có thể ngâm rượu dùng với liều lượng vừa phải.
Hỗ trợ điều trị bệnh ngoài da: Dùng lá và rễ sâm đất nấu nước uống, phần bã đem đắp lên vùng da tổn thương. Với mụn nhọt, có thể ngâm hạt sâm đất trong nước rồi đắp trực tiếp; liều dùng khoảng 10-25g khô/ngày.
Hỗ trợ điều trị sỏi thận, sỏi bàng quang: Sâm đất được sắc uống hoặc tán bột pha như trà, liều khoảng 10g với 1 lít nước sôi.
Bên cạnh tác dụng làm thuốc, sâm đất còn là nguyên liệu nấu ăn được nhiều người ưa chuộng. Rau có thể ăn sống, luộc, nấu canh hoặc nấu cùng thịt bò, thịt lợn; đặc biệt, sâm đất nấu với tôm cho vị ngọt thanh, dễ ăn. Hương vị của rau gần giống mồng tơi nhưng không gây nhớt.
Dù là thảo dược lành tính, người dùng vẫn nên sử dụng sâm đất với liều lượng hợp lý, không lạm dụng và tham khảo ý kiến chuyên môn nếu đang điều trị bệnh hoặc dùng thuốc dài ngày.