Trứng, thịt, rau tăng giá: Có thể cho nhập khẩu?
(VOV) -“Cần có thêm những hạn ngạch tình thế khi sản xuất trong nước chưa điều tiết kịp”.
Trao đổi với VOV online về tình hình giá rau xanh, thực phẩm tăng đột biến những ngày gần đây, TS Nguyễn Thị Hiền bày tỏ quan điểm ủng hộ việc nới hạn ngạch một số mặt hàng để giảm căng thẳng giá những lúc cao điểm.
Rau xanh, thực phẩm… tại Hà Nội, TP HCM và nhiều địa phương mấy ngày rét đậm tăng giá đột biến.
Bà Nguyễn Thị Hạnh (nội trợ ở Khương Mai, Thanh Xuân, Hà Nội) cho hay: “Các loại trứng gia cầm, rau xanh đều tăng giá chóng mặt. Chỉ một tuần trước, giá mua một củ su hào tại chợ đầu mối Ngã Tư Sở là 10.000 đồng/3 củ, mua lẻ tại các chợ là 5.000 đồng/củ. Thế nhưng đến hôm nay một củ su hào đã tăng lên 7.000 đồng. Rau cải xoong có giá 8.000 đồng/mớ. Cà chua cũng tăng lên 15.000-17.000 đồng/kg, bắp cải cũng tăng 5.000 đồng/kg (từ 10.000 lên 15.000 đồng/kg). Riêng trứng gia cầm tăng bình quân từ 800-1.000 đồng/quả (tùy loại trứng gà, vịt)”.
Tỉ tê nói chuyện với mấy chị bán hàng tại chợ Khương Trung (Hà Nội) thì được biết: Ngoài việc tăng giá bán để thu chênh lệch họ còn có “mánh” riêng để thu lời. Họ san bớt từ 4-5 mớ rau ra thêm một mớ. Nghĩa là, ngoài việc ăn chênh lệch giá, người bán rau còn thu thêm được một mớ “phát sinh”.
Thời tiết lạnh kéo dài, thực phẩm sẽ khan hiếm, giá rau xanh tăng cao cho nên CPI tháng 1 sẽ tăng cao.
Nói về một câu chuyện cụ thể về tình trạng khan hiếm trứng hiện nay trên thị trường, theo TS Nguyễn Thị Hiền (chuyên gia kinh tế), trứng gia cầm khan hiếm thì người bán hàng "làm giá" là chuyện đương nhiên.
Đối với Việt Nam, lương thực thực phẩm là yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến lạm phát. Năm 2012, lạm phát thấp do giá lương thưc, thực phẩm giữ ở mức khá ổn định; là nhân tố để giảm lạm phát thì năm 2013 nó sẽ trở thành nhân tố để làm lạm phát cao. Nhóm hàng thực phẩm chiếm tới 24,35% giá trị hàng hóa tính chỉ số giá tiêu dùng nên việc ổn định giá nhóm này góp phần quan trọng ổn định giá thị trường trong năm 2012. “Việc điều hành phải quan tâm đến điều này. Đây cũng là bài học rút ra cho điều hành giá cả ở tầm vĩ mô trong nhiều năm qua và những năm tới” – TS Hiền lưu ý.
Câu chuyện quản lý cân đối cung – cầu thị trường được chuyên gia kinh tế Nguyễn Thị Hiền đặc biệt lưu tâm. Trong thời điểm hiện nay, khi thực phẩm khan hiếm quá thì phải nới cho DN nhập khẩu. Thậm chí, trước đây ta cấm nhập khẩu gà thì nay có thể mở lại cho nhập khẩu gà nguyên con. Và có thể cho nhập khẩu trứng (nếu cần). “Cần có thêm những hạn ngạch tình thế mà nhà điều hành vĩ mô phải nghĩ đến khi sản xuất trong nước chưa điều tiết kịp” – bà Hiền nói.
Từ nay đến Tết nguyên đán, Nhà nước phải có những giải pháp để tăng nguồn cung thực phẩm. Bà Hiền cho rằng, “nhập khẩu rau thì hơi khó vì chủ yếu ta vẫn nhập từ Trung Quốc mà nước bạn cũng vừa trải qua một đợt lạnh kéo dài. Riêng nhập khẩu thực phẩm có nguồn gốc thịt thì phải có giải pháp”.
Riêng với mặt hàng rau xanh, theo bà Hiền, Hà Nội không bao giờ lo thiếu, chỉ có giá cao hay thấp thôi. “Nhà nước cũng không cần thiết phải can thiệp vào giá rau làm gì cả. Rau xanh đội giá lên cao nhưng không phải là nhiều. Với việc tăng giá rau thì không có gì phải bất ngờ và chưa có gì phải hốt hoảng cả. Người nội trợ thì cứ kêu thôi nhưng thực ra nó không đánh vào túi tiền quá nhiều”.
Tuy nhiên, bà Hiền nhắc lại, việc tăng giá các mặt hàng thực phẩm, rau xanh ở mức độ như hiện nay thì đương nhiên phải có cảnh báo và nhà nước phải có điều tiết cần thiết.
Một vấn đề nữa liên quan đến việc quản lý hàng bình ổn giá được các chuyên gia kinh tế lưu ý. Những ngày qua khi giá trứng tăng đột biến, nhiều người đã đến các điểm bán hàng bình ổn giá mua trứng (trứng nằm trong danh sách các mặt hàng bình ổn), mang ra chợ bán lại kiếm lời. Đây chỉ là một trong số hàng nghìn mặt hàng bình ổn giá bị lợi dụng kiếm lời. Nếu quản lý không chặt, Nhà nước sẽ phải bù tiền cho những đối tượng không thuộc diện được trợ cấp.
Về câu chuyện phát triển nông nghiệp, theo TS Nguyễn Thị Hiền, cần được chú trọng hơn. Bởi nhìn lại năm 2012, tăng trưởng xuất khẩu cao của một số nông sản và thành tích xuất siêu trong một số thời điểm mặc dù chưa được hỗ trợ đáng kể từ phía chính sách vĩ mô cho thấy tiềm lực của khu vực này. Nếu được đầu tư thích đáng về tiếp cận tín dụng; đầu tư nghiên cứu giống cây trồng, vật nuôi; chế biến thức ăn gia súc và thuốc bảo vệ thực vật, vaccine phòng chống dịch bệnh cho gia súc thì đóng góp của nông – lâm – ngư nghiệp cho tăng trưởng năm 2013 và các năm sau sẽ còn lớn hơn mà không cần đến những “gói giải cứu” tốn kém và ít hiệu quả cho các lĩnh vực khác như thời gian qua. Về lâu dài mà nói, trước khi trở thành nước công nghiệp phát triển Việt Nam hãy nhanh chóng trở thành nước có nền nông nghiệp phát triển vững chắc. Hay nói đúng hơn, hãy phát huy thế mạnh của một nước có tiềm năng vượt trội về kinh tế nông, lâm nghiệp nhiệt đới và kinh tế biển./.