Du lịch Vĩnh Long: Những làng quê yên bình trở thành điểm đến độc đáo
VOV.VN - Dưới những tán dừa rợp bóng, giữa bạt ngàn vườn giồng cát đầy gió biển, hay trong không gian xanh mướt của rừng dừa hữu cơ - du lịch nông thôn đang trở thành hướng đi đầy triển vọng của tỉnh Vĩnh Long. Mô hình này cũng mang đến cho người nông dân thêm một sinh kế mới, bền vững ngay trên mảnh đất quê hương.
Ấp Cồn Ông (phường Duyên Hải, tỉnh Vĩnh Long) là một vùng quê ven biển phía Đông khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Từ bao đời nay, người dân quanh năm gắn bó với những rãy màu trên đất giồng cát đầy nắng và gió. Giờ đây, chính nhịp sống lao động bình dị ấy đã trở thành sản phẩm du lịch độc đáo, mang đậm dấu ấn của đất giồng cát quê biển.
Đến Cồn Ông, khách du lịch được hóa thân thành người nông dân, tự tay trồng khoai, trồng hành, hái dưa, nhổ sắn. Mô hình du lịch canh nông Cồn Ông hiện có 9 hộ gia đình tham gia, mỗi hộ mang một sản phẩm đặc trưng riêng như nước dừa vùng biển, hạt giống yêu thương, bánh lá thương nhớ, gỏi gia truyền, mê cung bắp, hay ẩm thực đất giồng...
Điều làm nên sức hút của Cồn Ông chính là triết lý phát triển dựa vào tri thức bản địa, tôn vinh hệ sinh thái "trồng giồng" đặc thù của vùng đất này. TS. Dương Đức Minh - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế và Du lịch TP.HCM - đơn vị hợp tác tư vấn phát triển du lịch với tỉnh Vĩnh Long lý giải: "Cồn Ông gắn liền với hệ thống các giồng đất cát, chứa đựng những đặc thù nên người dân có cách canh tác rất đặc trưng. Triết lý canh nông ở đây xoay quanh hai hệ sinh thái nông nghiệp và du lịch. Nông nghiệp được gia tăng giá trị từ du lịch và du lịch làm cho nông nghiệp được tôn vinh. Trong tiến trình triển khai hoạt động du lịch Cồn Ông, chúng tôi dựa vào tri thức của người dân để giúp lan tỏa hình ảnh du lịch của địa phương".
Từ vùng giồng cát ven biển, xuôi về xứ dừa Bến Tre, khu Coconut Homestay ở xã Mỏ Cày Nam đã trở thành điểm đến quen thuộc của du khách quốc tế. Được xây dựng hoàn toàn từ nguyên liệu dừa, khu lưu trú có sức chứa 30 khách này gắn toàn bộ hoạt động trải nghiệm với đời sống người dân nông thôn xứ dừa: Đạp xe dưới bóng dừa, câu cá, tự tay hái và chặt dừa uống nước, nấu ăn với nguyên liệu tự cung tự cấp, hay tham quan các cơ sở chế biến từ dừa.
Anh Thạch Si Na - người sáng lập Coconut Homestay chia sẻ: "Chúng tôi hướng tới du lịch xanh và bền vững. Du khách đến đây được tự tay hái và chặt dừa để uống nước, được trải nghiệm các hoạt động liên quan đến chăm bón, thu hái, chế biến từ dừa. Trong đó có dịch vụ bơi xuồng trên dòng sông để xem phong cảnh xứ dừa từ dưới sông, cùng nhiều trải nghiệm khác".
Cũng từ cây dừa, mật hoa dừa Sokfarm ở xã Tiểu Cần, tỉnh Vĩnh Long là mô hình kết hợp giữa nông nghiệp hữu cơ và du lịch trải nghiệm. Ra đời năm 2019, đến năm 2023, Sokfarm mở thêm dịch vụ lưu trú farmstay, đón từ 100 - 200 lượt khách trong và ngoài nước mỗi tháng. Du khách được trải nghiệm mát-xa hoa dừa, tự tay thu mật, ngủ lại giữa vườn dừa hữu cơ xanh mát - hòa mình vào không gian đậm nét văn hóa Khmer. Mô hình này còn liên kết với 70 hộ trồng dừa trong vùng, phần lớn là đồng bào Khmer, tạo sinh kế bền vững cho người dân địa phương.
Chị Thạch Thị Chal Thi - Giám đốc Công ty TNHH Trà Vinh Farm cho biết: "Ngoài khai thác mật hoa dừa, Sokfarm còn có chương trình đón khách du lịch đến trải nghiệm. Tuần nào cũng tiếp một vài đoàn khách, một đoàn thường có vài chục người. Khách đến đây chủ yếu tìm hiểu về quy trình khai thác mật hoa dừa, thưởng thức mật dừa tươi và quy trình sản xuất của đơn vị".
Tỉnh Vĩnh Long hiện có 67 doanh nghiệp lữ hành, 356 cơ sở lưu trú trong đó 70 homestay; 24 điểm du lịch tiêu biểu ĐBSCL và 13 khu điểm du lịch cấp tỉnh. Mới đây, UBND tỉnh Vĩnh Long đã ban hành Bộ tiêu chí du lịch xanh dành cho các doanh nghiệp và cơ sở lưu trú - một bước tiến quan trọng hướng tới du lịch bền vững, gắn bảo vệ môi trường với gìn giữ văn hóa bản địa. Bộ tiêu chí không chỉ đề cập vấn đề môi trường sinh thái, mà còn khuyến khích ưu tiên sử dụng lao động địa phương, đặc biệt quan tâm đến phụ nữ và người có hoàn cảnh khó khăn.
Bà Nguyễn Thị Ngọc Dung - Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Vĩnh Long khẳng định: "Chúng tôi triển khai và ban hành nhiều cơ chế chính sách cho lĩnh vực du lịch, trong đó có du lịch nông nghiệp. Đặc biệt phải tận dụng các lợi thế trong sản xuất nông nghiệp, từ đó căn cứ vào Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, để tận dụng nhiều nguồn lực trong đầu tư hạ tầng, trong đầu tư về con người, kể cả là về chính sách. Tạo điều kiện thuận lợi nhất cho sản phẩm du lịch nông nghiệp được phát triển và mang lại lợi ích về kinh tế cùng với lợi ích về nông nghiệp".
Du lịch nông thôn không chỉ là câu chuyện về cảnh đẹp hay ẩm thực. Đó là hành trình đánh thức tiềm năng bản địa, trao thêm giá trị cho người nông dân, và gìn giữ những nét văn hóa đặc sắc của vùng đất đồng bằng sông nước.